Alt 20 yaş dişi ile sinir arasındaki komşuluk
Alt çenede dişlerin köklerinin altında uzanan mandibular kanal, alt alveolar siniri ve ona eşlik eden damarları taşır. Bu sinir alt dişlere duyu verir; küçük azı dişleri hizasındaki bir delikten çıkan dalı da alt dudak ile çene derisinin hissini sağlar. Dil tarafında ise dilin ön bölümüne duyu ileten lingual sinir, alt 20 yaş dişinin iç yüzüne yakın seyreder. Gömülü ya da yarı gömülü bir dişin kökleri kanala yaklaşabilir, kanal duvarına değebilir ya da daha seyrek olarak kanal kökler arasından geçebilir.
Çekim sırasında sinirin baskı, gerilme ya da doğrudan temas nedeniyle etkilenmesi alt dudakta ve çenede, lingual sinir söz konusuysa dilde uyuşma, karıncalanma veya his değişikliği olarak kendini gösterebilir. Bu değişikliklerin çoğu zaman içinde geriler; az sayıda hastada ise uzun süre devam edebilir. Diş hekimliği işlemlerine bağlı sinir yaralanmalarının önlenmesini ele alan derlemede, riskin işlemden önce doğru tahmin edilmesi ve hastayla açıkça paylaşılması önleyici yaklaşımın temeli olarak vurgulanır (Renton, 2010). Gömülü dişlerin hangi durumlarda çekildiğini gömülü 20 yaş dişi çekimi sayfamızda anlattık.
Panoramik röntgende hangi bulgular dikkat çeker?
İlk değerlendirme çoğunlukla panoramik röntgenle yapılır. Panoramik görüntü iki boyutludur; kök ile kanal üst üste görünse bile gerçekte aralarında kemik bulunabilir. Bu nedenle hekim, yakın ilişkiyi düşündüren radyografik işaretlere bakar (Whaites ve Drage, 2013):
- Kökün kanalla kesiştiği bölgede belirgin koyulaşma,
- Kanalı sınırlayan ince beyaz çizgilerin bu bölgede kesintiye uğraması,
- Kanalın kök hizasında yön değiştirmesi ya da daralması,
- Kökün kanal düzeyinde bükülmesi ya da daralması.
Bu işaretlerden biri ya da birkaçı görüldüğünde kök ile sinir arasında doğrudan temas olasılığı artar. Hiçbiri yoksa risk genellikle daha düşük kabul edilir; yine de panoramik bulgu dişin konumu, kök yapısı ve klinik muayeneyle birlikte yorumlanır.
Tomografi (KIBT) ne zaman istenir, neyi gösterir?
Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi, panoramik röntgende yakınlık işareti görülen ya da kökleri karmaşık yapıdaki dişlerde planlamaya katkı sağlar. Kesitlerde kanalın köklerin dil tarafında mı, yanak tarafında mı yoksa kökler arasında mı seyrettiği, kanal duvarının korunup korunmadığı ve kök eğriliği görülebilir. Ağız ve çene cerrahisi kaynaklarında da vurgulandığı gibi ileri görüntüleme, sonucu cerrahi yaklaşımı değiştirecekse anlam taşır (Hupp ve ark., 2014).
Radyolojinin temel ilkesi, gereken bilgiyi sağlayan ve olabildiğince düşük dozlu incelemeyi seçmektir. Bu nedenle her 20 yaş dişi için tomografi istenmez. Tomografi sinir hasarını kendi başına önlemez; ancak riskin daha gerçekçi tahmin edilmesine, cerrahi tekniğin seçilmesine ve bilgilendirme görüşmesinin somut verilere dayanmasına yardımcı olur.
Tam çekim, koronektomi ya da izlem
Esenyurt 20 yaş dişi çekimi planlanırken görüntüleme bulgularına göre üç temel yol konuşulur:
| Seçenek | Ne yapılır? | Ne zaman düşünülür? |
|---|---|---|
| Tam çekim | Diş, gerekirse parçalara ayrılarak bütünüyle çıkarılır | Kökler kanaldan uzaksa ya da diş enfeksiyon kaynağıysa |
| Koronektomi | Taç kısmı alınır, sinire yakın kökler yerinde bırakılır | Kökler kanalla yakın ilişkili, canlı ve enfeksiyonsuz olduğunda |
| İzlem | Diş çekilmez; düzenli klinik ve radyografik kontrol yapılır | Şikâyet ve hastalık bulgusu olmayan gömülü dişlerde |
Koronektomi, kökleri alt alveolar sinirle yakın ilişkili dişlerde sinir hasarı riskini azaltmak amacıyla tanımlanmış bir tekniktir: dişin taç kısmı kesilerek alınır, kökler kemik seviyesinin biraz altına kadar kısaltılarak yerinde bırakılır (Pogrel ve ark., 2004). Bırakılan köklerin canlı ve enfeksiyonsuz olması gerekir; derin çürüğü, apsesi ya da kök ucu enfeksiyonu bulunan ve sallanan dişlerde bu seçenek uygun değildir. Kökler sonraki aylarda sinirden uzaklaşacak biçimde bir miktar yukarı hareket edebilir; kök ağız ortamına yaklaşırsa ikinci küçük bir işlem gerekebilir.
Şikâyet yapmayan ve hastalık bulgusu taşımayan gömülü 20 yaş dişlerinin rutin olarak çekilmesini destekleyen ya da reddeden yeterli kanıt bulunmamaktadır (Ghaeminia ve ark., 2020). Karar bu nedenle kişiye özeldir; dişin konumu, komşu dişe etkisi, yaş, genel sağlık ve sizin tercihiniz birlikte değerlendirilir. Tekrarlayan ağrı ve şişlikle seyreden diş eti iltihabı için 20 yaş dişi ağrısı ve perikoronit sayfamıza, çekim kararının nasıl verildiği için gömülü yirmilik diş çekimi yazımıza bakabilirsiniz.
İşlem ve iyileşme döneminde neler beklenir?
Gömülü diş çekimi çoğunlukla lokal anestezi altında yapılır; lokal anestezi ile işlem sırasında ağrı genellikle kontrol altına alınır, basınç ve titreşim hissi ise olabilir. İlk günlerde şişlik, ağız açmada kısıtlılık ve hassasiyet beklenen bulgulardandır. Soğuk uygulama, yumuşak beslenme, sigara içmemek ve pıhtıyı korumak iyileşmeyi destekler; ayrıntılar diş çekimi sonrası bakım sayfamızdadır.
Çekimden birkaç gün sonra artan, kulağa vuran ve ağrı kesiciye yeterince yanıt vermeyen ağrı, pıhtının erken kaybıyla ilişkili kuru soketin (alveolar osteit) belirtisi olabilir; sigara kullanımı ve travmatik çekimler bu tabloyla ilişkilendirilen etkenlerdendir (Blum, 2002). Böyle bir durumda kontrol randevusu almanız gerekir. Ayrıntılar için kuru soket ve çekim sonrası iyileşme süreci yazılarımıza göz atabilirsiniz.
Anestezinin etkisinin geçmesi gereken süre dolduğu hâlde dudakta ya da çenede uyuşma sürüyorsa beklemeden kliniğe bildirin; sinirle ilişkili his değişikliklerinde erken değerlendirme izlem planını kolaylaştırır (Renton, 2010). Kan sulandırıcılar ve kemik erimesi tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar, diyabet ya da gebelik, çekimin zamanlamasını etkileyebilir; hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın, muayeneye güncel ilaç listenizle gelin.
Esenyurt 20 yaş dişi çekimi günü: yolculuk ve hazırlık
Esenyurt’tan örnek bir rota şöyledir: otobüsle size yakın bir metrobüs durağına ulaşın, metrobüsle İncirli’ye gelin, burada M3’e aktarma yapıp Kirazlı yönünde iki durak sonra İlkyuva’da inin. İlkyuva ile klinik arası yaklaşık 600 metredir ve yürüyerek 8 dakika kadar sürer. Ardıçlı, Güzelyurt, Mehterçeşme, Pınar, Saadetdere ya da Talatpaşa gibi mahallelerden metrobüse bağlantı süresi farklı olacağı için rotayı yola çıkmadan kontrol edin.
- Önceki panoramik röntgen ya da tomografi görüntülerinizi yanınıza alın veya randevudan önce WhatsApp’tan iletin.
- Tomografi gerekecekse görüntüleme ile planlama görüşmesinin aynı ziyarette yapılıp yapılamayacağını randevu alırken sorun.
- İşlemden önce hafif bir öğün yiyin; dönüşü yoğun saatlere denk getirmemeye çalışın.
- İşlem günü ve ertesi gün için ağır fiziksel iş ya da spor planlamayın.
Adresinizden başlayan rotayı Google Haritalar’da Esenyurt çıkışlı açabilir, aktarmaları Moovit ve metro haritası (PDF) üzerinden kontrol edebilirsiniz. Ulaşımın diğer ayrıntıları için Esenyurt diş hekimi sayfamıza, diğer ilçeler için hizmet bölgeleri rehberine bakabilirsiniz.
Ücreti neler belirler?
“Esenyurt 20 yaş dişi çekimi fiyatı ne kadar?” sorusu muayene ve görüntüleme yapılmadan doğru yanıtlanamaz; bu yüzden sayfalarımızda rakam yer almaz. Ücreti etkileyen başlıca etkenler:
- Dişin konumu ve gömülülük derecesi (yalnızca diş eti altında mı, kısmen ya da tamamen kemik içinde mi),
- Kök sayısı, kök eğriliği ve sinire yakınlık,
- Tomografi gereksinimi ve uygulanacak teknik (tam çekim ya da koronektomi),
- Aynı seansta çekilecek diş sayısı ve genel sağlık durumuna bağlı ek kontroller.
Muayeneden sonra kalemleri açıklanmış, yazılı bir plan sunulur. Ücretlendirmeye ilişkin genel bilgi fiyatlar sayfamızda yer alır.
“Esenyurt en iyi gömülü diş çekimi” aramasında hangi ölçütlere bakılmalı?
Gömülü diş cerrahisinde doğru seçim, iddialı ifadelerden çok planlamanın şeffaflığıyla ilgilidir. Esenyurt gömülü diş çekimi için bir diş doktoru araştırırken şu sorular yol gösterici olabilir:
- Röntgen ve gerekiyorsa tomografi görüntüleri size gösterilerek kök ile sinir arasındaki ilişki anlatıldı mı?
- Sinir hasarı, kuru soket ve enfeksiyon gibi riskler yazılı onam sürecinde açıkça konuşuldu mu?
- Sinire yakın köklerde koronektomi gibi seçenekler değerlendirildi mi?
- İşlem sonrası iletişim kanalı ve kontrol randevusu baştan planlandı mı?
Kliniğimizde cerrahi işlemler başhekimimiz Dr. Dt. Mehmet Fuat Bozaba tarafından planlanır; vakanın gerektirdiği durumlarda ağız, diş ve çene cerrahisi uzmanına yönlendirme yapılır. “Esenyurt çene cerrahisi” araması yapanlar için şunu belirtelim: ağız, diş ve çene cerrahisi ayrı bir uzmanlık dalıdır ve kapsamlı vakalarda bu alandan görüş almak hasta yararınadır. Genel çerçeve için ağız, diş ve çene cerrahisi sayfamıza, uzmanlık alanları için hangi uzmana gitmeli rehberimize bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Esenyurt’tan kliniğe toplu taşımayla nasıl gelebilirim?
Örnek bir rota olarak otobüsle size yakın bir metrobüs durağına ulaşıp metrobüsle İncirli’ye gelebilir, burada M3’e aktarma yaparak Kirazlı yönünde iki durak sonra İlkyuva’da inebilirsiniz. İlkyuva’dan klinik yaklaşık 600 metre, yürüyerek 8 dakika kadardır. Güncel sefer bilgisi için Moovit veya Google Haritalar’ı kontrol edin.
Her 20 yaş dişi çekiminden önce tomografi gerekir mi?
Hayır. Çoğu durumda panoramik röntgen yeterli bilgi verir. Panoramik görüntüde kök ile sinir kanalı arasında yakınlık işaretleri görülürse ya da kök yapısı karmaşıksa hekim, planlamaya katkı sağlayacağını düşündüğünde tomografi isteyebilir.
Koronektomide bırakılan kökler ileride sorun çıkarır mı?
Koronektomi yalnızca canlı ve enfeksiyonsuz köklerde uygulanır. Kökler zamanla bir miktar yukarı hareket edebilir ve çoğu hastada şikâyet yaratmaz. Kök ağız ortamına yaklaşır ya da enfeksiyon gelişirse ikinci bir işlem gerekebileceğinden kontrol randevuları önemlidir.
Çekimden sonra dudağımdaki uyuşma geçmezse ne yapmalıyım?
Anestezinin etkisinin geçmesi gereken süreden sonra uyuşma, karıncalanma ya da his değişikliği sürüyorsa beklemeden kliniği arayın. Sinirle ilişkili his değişikliklerinin çoğu zamanla geriler; erken değerlendirme, izlem planının doğru yapılmasına yardımcı olur.
Hiç ağrı yapmayan gömülü 20 yaş dişi de çekilmeli mi?
Şikâyet yapmayan ve hastalık bulgusu olmayan gömülü dişlerin rutin olarak çekilmesini destekleyen ya da reddeden yeterli kanıt yoktur. Karar dişin konumu, komşu dişe etkisi, yaş, genel sağlık ve sizin tercihinize göre birlikte verilir; çekilmeyen dişler düzenli kontrollerle izlenir.
İlgili sayfalar
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekim muayenesi gerekir. Bu sayfa Dr. Dt. Mehmet Fuat Bozaba tarafından gözden geçirilmiştir. Yayla Dental Akademi · Ferit Selimpaşa Cad. No:44A, Bahçelievler/İstanbul · +90 544 289 66 33 · Pzt–Cmt 10:00–21:00.
Kaynaklar
- Hupp, J. R., Ellis, E., III, & Tucker, M. R. (2014). Contemporary oral and maxillofacial surgery (6th ed.). Elsevier Mosby. WorldCat ↗
- Whaites, E., & Drage, N. (2013). Essentials of dental radiography and radiology (5th ed.). Churchill Livingstone Elsevier. WorldCat ↗
- Pogrel, M. A., Lee, J. S., & Muff, D. F. (2004). Coronectomy: A technique to protect the inferior alveolar nerve. Journal of Oral and Maxillofacial Surgery, 62(12), 1447–1452. PubMed ↗
- Renton, T. (2010). Prevention of iatrogenic inferior alveolar nerve injuries in relation to dental procedures. Dental Update, 37(6), 350–363. PubMed ↗
- Ghaeminia, H., Nienhuijs, M. E., Toedtling, V., Perry, J., Tummers, M., Hoppenreijs, T. J., Van der Sanden, W. J., & Mettes, T. G. (2020). Surgical removal versus retention for the management of asymptomatic disease-free impacted wisdom teeth. Cochrane Database of Systematic Reviews, 5(5), Article CD003879. PubMed ↗
- Blum, I. R. (2002). Contemporary views on dry socket (alveolar osteitis): A clinical appraisal of standardization, aetiopathogenesis and management: A critical review. International Journal of Oral and Maxillofacial Surgery, 31(3), 309–317. PubMed ↗
Veritabanlarında ara: PubMed · Google Scholar · NIH PMC · Scopus · Web of Science · Embase (Scopus, Web of Science ve Embase kurumsal erişim gerektirebilir.)